Oproep: Doe mee aan onderzoek

Kan een ketogeen dieet helpen bij lymfoedeem?

In het Universitair Ziekenhuis Leuven loopt een onderzoek naar een mogelijke nieuwe behandelaanpak bij lymfoedeem. Er wordt gekeken naar nutritionele ketose: een toestand waarin je lichaam vooral vet verbrandt en daarbij ketonlichamen aanmaakt (energiebron die ontstaat als je weinig koolhydraten eet). 

Uit eerder onderzoek in het laboratorium en een kleine pilootstudie blijkt dat ketonlichamen misschien kunnen helpen bij de aanmaak van nieuwe lymfevaten (de kleine ‘buisjes’ van je lymfestelsel). Met dit onderzoek willen we weten of dit ook zo werkt bij mensen met lymfoedeem. Lymfoedeem is een ophoping van lymfevocht, vaak in arm of been, doordat het lymfestelsel niet goed werkt.  

Wat houdt het onderzoek in? 

Als je meedoet, volg je 12 weken lang één van de volgende voedingspatronen: 

1. een klassiek ketogeen dieet (veel vet, heel weinig koolhydraten), of 
2. een gezond dieet met extra keton-esters (een drankje met ketonen), of 
3. een gezond controledieet volgens de richtlijnen van de Hoge Gezondheidsraad.  

Binnen de studie wordt bepaald in welke groep je terechtkomt.
Je krijgt tijdens het onderzoek begeleiding van een diëtist, zodat je hier niet alleen in staat.  

Wat kun je merken van de voeding? 

• Een ketogeen dieet is erg vet- en koolhydraatrijk of eiwitrijk of koolhydraatarm en kan qua smaak en eetgewoonten even wennen zijn.
• In het begin kunnen maag- en darmklachten voorkomen (bijvoorbeeld een opgeblazen gevoel of wat dunnere ontlasting). Daarom bouwen we het dieet rustig op met een inloopfase, zodat klachten zoveel mogelijk beperkt blijven. 
• De keton-esters (het keton-drankje) worden in de voorgeschreven dosis meestal goed verdragen en geven doorgaans geen maag- of darmklachten. Wel geven veel deelnemers aan dat de smaak als onaangenaam wordt ervaren.

Waar en hoe vaak zijn de afspraken? 

Alle metingen vinden plaats in het Universitair Ziekenhuis Leuven.
De studie bestaat uit 10 bezoeken, waarin onder andere: 

• je lymfoedeem beoordeeld wordt, en 
• de werking van je lymfevaten onderzocht wordt. 

De bezoeken duren tussen de 1 en 4 uur. Het exacte studieverloop wordt uitgelegd als je meer informatie vraagt of meedoet.  

Wie kan meedoen? 

Je kunt mogelijk meedoen als: 

• je 18 jaar of ouder bent; 
• je secundair lymfoedeem in één arm hebt: lymfoedeem dat is ontstaan na een kankerbehandeling of ander letsel/trauma; 
• er meer dan 3% verschil in volume zit tussen beide armen; 
• je lymfoedeem in stadium 1, 2a of 2b met pitting zit (pitting betekent dat er een deukje in de huid blijft staan als je er even op drukt); 
• er sprake is van dermal backflow (dat betekent dat lymfevocht terugstroomt in de huid in plaats van goed afgevoerd te worden); 
• je al een optimale behandeling hebt gehad en de decongestieve therapiefase is afgerond (dat is de intensieve fase met o.a. bandageren en lymfedrainage, waarna je in een stabielere onderhoudsfase zit); 
• je niet zwanger bent en geen borstvoeding geeft.

Wie kan níet meedoen? 

Je kunt niet deelnemen als één of meer van de onderstaande punten op jou van toepassing zijn: 

• je hebt een BMI van 35 of hoger (ernstig overgewicht); 
• je volgt al een streng medisch dieet als behandeling; 
• er is op dit moment een kwaadaardige tumor aanwezig; 
• je hebt maag-darmproblemen of andere ernstige ziekten, zoals: 
  • nierfalen (slechte nierfunctie), 
  • leverfunctiestoornissen, 
  • hartfalen, 
  • een neurologische aandoening (ziekte van de hersenen, zenuwen of ruggenmerg); 
• je hebt diabetes of een andere metabole ziekte 
  • metabole ziekten zijn aandoeningen waarbij de stofwisseling anders werkt dan normaal; 
• je hebt een contra-indicatie voor indocyanine groen 
  • dit is een kleurstof die gebruikt wordt bij bepaalde onderzoeken van de lymfevaten, 
  • bijvoorbeeld bij allergie voor jodium of hyperthyreoïdie (een te snel werkende schildklier). 

Interesse of vragen? 

Denk je dat je in aanmerking komt en wil je meer weten of je vrijblijvend aanmelden?
Neem dan contact op via e-mail: nicolas.timmermans@kuleuven.be 

Je krijgt dan meer uitleg over het onderzoek, de praktische kant en wat deelname precies voor jou betekent. Je kunt altijd eerst je vragen stellen voordat je beslist of je mee wilt doen.